Dağcı Tırmanış Yolu Fonksiyonu
Yayınlanma:
4. Bir dağcı, zirve tırmanışı için önce dik bir kayalık etaptan, ardından daha az eğimli bir toprak patikadan geçecektir. Rotanın görüntüsü ve etap uzunlukları aşağıdaki şekilde verilmiştir. (Dağ resmi: Kayalık kısım 60 km, toprak patika 40 km, zirve bayrakla işaretli). Dağcının toprak patikadaki ilerleme hızı, kayalık etaptaki hızının 2 katıdır. Bu dağcı başlangıç noktasından harekete başladıktan 8 saat sonra kayalık etabı bitirmiş ve toprak patikaya giriş yapmıştır. Buna göre dağcının tırmanışa başladığı andan sonraki t. saatte zirveye ulaşmasına kaç km yol kaldığını veren f(t) fonksiyonunun cebirsel temsili aşağıdakilerden hangisidir? A) $f(t) = \begin{cases} 100 - 7,5t, & 0 \le t \le 8 \\ 40 - 15(t - 8), & 8 < t \le \frac{32}{3} \end{cases}$ B) $f(t) = \begin{cases} 60 - 7,5t, & 0 \le t \le 8 \\ 40 - 15t, & 8 < t \le 12 \end{cases}$ C) $f(t) = \begin{cases} 100 - 15t, & 0 \le t \le 4 \\ 40 - 7,5(t - 4), & 4 < t \le 8 \end{cases}$ D) $f(t) = \begin{cases} 100 - 10t, & 0 \le t \le 6 \\ 40 - 20(t - 6), & 6 < t \le 8 \end{cases}$ E) $f(t) = \begin{cases} 60 - 10t, & 0 \le t \le 6 \\ 40 - 20(t - 6), & 6 < t \le 8 \end{cases}$
Soruda görsel içerik var: Dağcı rotasını gösteren bir çizim; 60 km'lik kaya etabı ve 40 km'lik toprak patika etabı, zirve noktası işaretlenmiş bir dağ üzerinde gösterilmiştir.
Animasyonlu Video Çözüm
İlk yarısı ücretsiz izlenebilir, tamamı uygulamada.
Adım Adım Yazılı Çözüm
Merhaba Enes! Bu soruda bir dağcının zirveye ulaşma sürecini inceleyip zirveye kalan mesafeyi veren f t fonksiyonunu bulacağız.
Dağcının Rotası ve Bilgiler
Öncelikle rotanın etaplarını inceleyelim. Kayalık etap altmış kilometre ve toprak patika kırk kilometredir. Dolayısıyla dağcının başlangıç noktasından zirveye olan toplam mesafesi yüz kilometredir.
* Kayalık etap: $60\text{ km}$
* Toprak patika: $40\text{ km}$
* Toplam mesafe: $60 + 40 = 100\text{ km}$
Şimdi dağcının bu etaplardaki hızlarını belirleyelim. Soruda dağcının kayalık etabı sekiz saatte tamamladığı belirtilmiş.
Hızların Hesaplanması
Kayalık etapta geçen süre: $t_1 = 8\text{ saat}$
Kayalık etabın uzunluğu altmış kilometre olduğuna göre, bu etaptaki hızı altmış bölü sekizden yedi virgül beş kilometre bölü saat olarak buluruz.
Toprak patikadaki hızının ise kayalık etaptaki hızının iki katı olduğu söylenmiş. Bu durumda toprak patikadaki hızı, iki çarpı yedi virgül beşten on beş kilometre bölü saat olur.
Peki toprak patikada ne kadar süre yol alacaktır? Kırk kilometrelik yolu saatte on beş kilometre hızla, kırk bölü on beş yani sekiz bölü üç saatte tamamlar.
Şimdi t'inci saatte zirveye kalan mesafeyi veren f t fonksiyonunu parça parça yazalım. İlk olarak sıfır ile sekiz saat aralığını, yani kayalık etapta geçen süreyi inceleyelim.
Fonksiyonun Oluşturulması
1. Etap: $0 \le t \le 8$
Çözümün devamı Solvi’de
6 adım daha kilitli. Tamamını animasyonlu ve sesli anlatımla ücretsiz izle.
Fotoğrafını çek, her soruyu böyle çöz.
Çözümün Devamını Ücretsiz İzleİndirmesi ücretsiz · İlk çözümler hediye