Çıkrık Düzeneklerinde Kuvvet Kazancı

PhysicsBasit Makineler - ÇıkrıkZorLGS

Yayınlanma:

Bir öğrenci, ağırlığı önemsenmeyen özdeş kasnakları ağırlığı önemsenmeyen özdeş silindirlere silindirin ve kasnakların merkez noktaları çakışacak biçimde takarak iki çıkrık tasarlıyor. Sonra ağırlığı önemsenmeyen özdeş çubukları, kasnakların yan yüzeyine dik olacak biçimde Şekil I'deki gibi; kasnakların dış yüzeyine dik olacak biçimde Şekil II'deki gibi takıyor. Bu çubukların uç noktalarına uygun doğrultuda kuvvet uygulayarak silindire sarılı ipin ucundaki kutuyu sabit süratle yukarı çıkarıyor. Daha sonra kutuyu daha az kuvvet uygulayarak sabit süratle yukarı çıkarmak için her iki çıkrıkta da bazı değişiklikler yapıyor. Buna göre öğrenci; I. kasnaklara taktığı çubukların yerine daha uzun çubuklar takmak, II. kasnakların yerine yarıçapı daha küçük kasnaklar kullanmak, III. silindirlerin yerine yarıçapı daha küçük silindirler kullanmak işlemlerinden hangilerini yaptığında her iki çıkrıkta da kutuyu sabit süratle yukarı çıkarmak için uygulayacağı kuvvet azalır? A) Yalnız II B) Yalnız III C) I ve II D) II ve III

Soruda görsel içerik var: İki özdeş çıkrık düzeneği yan yana gösterilmiştir (Şekil I ve Şekil II). Her düzenekte bir silindir, bu silindiri çevreleyen bir kasnak, kasnak üzerinde yan yüzeye takılmış dik bir çubuk (kuvvet uygulama noktası) ve silindire bağlı bir iple asılı kutu bulunur. Şekil I'de çubuk kasnağın yan tarafına daha yakın, Şekil II'de ise çubuk kasnağın daha dış kenarına yakın veya değiştirilmiş bir konumdadır. Düzenek yatay bir zemin üzerindedir.

Animasyonlu Video Çözüm

İlk yarısı ücretsiz izlenebilir, tamamı uygulamada.

Adım Adım Yazılı Çözüm

1
Adım 1

Merhaba Emirshan, LGS tarzı harika bir basit makine sorusuyla beraberiz. Hadi sorumuzu inceleyelim.

Çıkrık Sistemi ve Kuvvet Kazancı

2
Adım 2

Sistemde bir kutuyu yukarı çıkarmak için çıkrık düzenekleri kullanılıyor. Kuvvet kazancı prensibini hatırlayalım.

$$F \cdot R = P \cdot r$$
3
Adım 3

Burada büyük R harfi kuvvet kolunu, küçük r harfi ise yük kolunu yani silindir yarıçapını temsil eder.


$F$: Uygulanan Kuvvet

$R$: Kuvvet Kolu

$P$: Yük (Kutu)

$r$: Silindir Yarıçapı

4
Adım 4

Amacımız uygulanan kuvveti yani F değerini azaltmak. Formüle göre bunu yapmak için ya kuvvet kolu R'yi artırmalıyız ya da silindir yarıçapı r'yi azaltmalıyız.

5
Adım 5

Şimdi birinci öncüle bakalım. Kasnaklara taktığı çubukların yerine daha uzun çubuklar takmak denmiş.

Öncül Analizi

I. Daha uzun çubuklar takmak

6
Adım 6

Şekil birde çubuklar yan yüzeye dik takılmış. Bu durumda kuvvet kolu aslında kasnağın kendi merkezine olan uzaklığıdır. Çubuğu uzatmak kuvvet kolunu değiştirmez.

RÇubuk
7
Adım 7

Şekil ikide ise çubuklar dış yüzeye dik takılmış. Burada çubuğu uzatmak, kuvvetin merkezden olan dik uzaklığını yani kuvvet kolunu artırır.

R artar
8
Adım 8

Ancak soru bizden her iki çıkrıkta da kuvvetin azalmasını istiyor. Birinci düzenekte kuvvet değişmediği için bu öncülü eliyoruz.

Çözümün devamı Solvi’de

8 adım daha kilitli. Tamamını animasyonlu ve sesli anlatımla ücretsiz izle.

Fotoğrafını çek, her soruyu böyle çöz.

App Store’dan indir Google Play’den edin

İndirmesi ücretsiz · İlk çözümler hediye

100K+Her gün çözülen soru
50K+Öğrenen öğrenci
4.8 ★App Store puanı

Soru Bilgileri

Ders
Physics
Konu
Basit Makineler - Çıkrık
Zorluk
Zor
Sınav
LGS
Soru Tipi
Çoktan Seçmeli

Her soruyu saniyeler içinde çöz

Fotoğrafını çek, yapay zeka adım adım, sesli ve animasyonlu anlatsın.

App Store’dan indir Google Play’den edin
Solvi
Çözümün devamı uygulamadaİndirmesi ücretsiz · İlk çözümler hediye
İndir