Soy Ağacı Kalıtım Analizi

BiologyGenetics and InheritanceOrtaYKS

Yayınlanma:

Soru

2. Aşağıdaki soyağacında bir özelliğin bir ailedeki kalıtımı verilmiştir. Buna göre bu özelliğin kalıtımı ile ilgili, I. X kromozomundaki baskın bir alel ile kalıtılıyor olabilir. II. X kromozomundaki çekinik bir alel ile kalıtılıyor olabilir. III. Otozomal baskın olarak kalıtılıyor olabilir. IV. Otozomal çekinik olarak kalıtılıyor olabilir. ifadelerinden hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız III C) II ve IV D) I, III ve IV E) II, III ve IV (2021 - TYT)

Soruda görsel içerik var: Bir soy ağacı şeması görülmektedir. Şema, birinci nesilde bir evlilik ve onlardan doğan dört çocuğu göstermektedir. Birinci nesildeki anne özelliği gösteren (taralı) bir dişi, baba ise özelliği göstermeyen (boş) bir erkektir. Çocuklardan ikisi dişi, ikisi erkektir. Bir dişi çocuk özelliği gösteriyor (taralı), bir erkek çocuk özelliği gösteriyor (taralı), bir dişi çocuk ve bir erkek çocuk ise özelliği göstermiyor (boş). Sembol açıklamaları: Boş kare, özelliği göstermeyen erkek; Boş daire, özelliği göstermeyen dişi; Taralı kare, özelliği gösteren erkek; Taralı daire, özelliği gösteren dişi. Bazı bireylerin üzerine elle yazılmış genotip notları (AA, aa) bulunmaktadır.

Animasyonlu Video Çözüm

İlk yarısı ücretsiz izlenebilir, tamamı uygulamada.

Adım Adım Yazılı Çözüm

1
Adım 1

Merhaba Baran, seninle birlikte bu soyağacı sorusunu adım adım çözelim. Sorumuzda bir özelliğin ailedeki kalıtımı verilmiş ve bu kalıtım modellerinin doğruluğunu test etmemiz isteniyor.

Soyağacı Analizi

2
Adım 2

İlk olarak, soyağacındaki bireyleri ve fenotiplerini daha rahat incelemek için çizelim. Kırmızı renk özelliği gösteren bireyleri, boş şekiller ise normal bireyleri temsil ediyor.

Soyağacı Şeması

AnneBaba
3
Adım 3

Şimdi birinci öncülü değerlendirelim. X kromozomundaki baskın bir alel ile kalıtım mümkün müdür? Dominant aleli büyük iks üzeri büyük a ile, resesif yani sağlıklı aleli ise büyük iks üzeri küçük a ile gösterelim.

I. X'e Bağlı Baskın Kalıtım

$$X^A \rightarrow \text{Hasta (baskın)}, \quad X^a \rightarrow \text{Sağlıklı (çekinik)}$$
4
Adım 4

Baba sağlıklı bir erkek olduğu için genotipi iks üzeri küçük a ye şeklindedir. Anne ise hastadır ve heterozigot, yani iks üzeri büyük a, iks üzeri küçük a olabilir.

$$\text{Baba: } X^aY, \quad \text{Anne: } X^A X^a$$
5
Adım 5

Bu çaprazlamadan doğacak çocukların genotiplerine bakalım. Birinci çocuk normal kız olup iks üzeri küçük a, iks üzeri küçük a genotipine sahip olabilir. Diğer çocukların genotipleri de soyağacıyla tamamen uyumludur. Bu yüzden birinci öncül doğrudur.

$$\begin{aligned} &\text{1. Çocuk (Normal Kız): } X^a X^a \\ &\text{2. Çocuk (Hasta Kız): } X^A X^a \\ &\text{3. Çocuk (Hasta Erkek): } X^A Y \\ &\text{4. Çocuk (Normal Erkek): } X^a Y \end{aligned}$$
6
Adım 6

Şimdi ikinci öncüle geçelim. X kromozomundaki çekinik bir alel ile kalıtım mümkün müdür? Bu durumda hasta aleli iks üzeri küçük a, sağlıklı aleli ise iks üzeri büyük a ile temsil edilir.

II. X'e Bağlı Çekinik Kalıtım

$$X^a \rightarrow \text{Hasta (çekinik)}, \quad X^A \rightarrow \text{Sağlıklı (baskın)}$$
7
Adım 7

Hasta olan annenin genotipi iks üzeri küçük a, iks üzeri küçük a olmalıdır. Baba ise sağlıklı olduğu için iks üzeri büyük a ye olmak zorundadır.

$$\text{Anne: } X^a X^a, \quad \text{Baba: } X^A Y$$
8
Adım 8

Eğer bu kalıtım modeli doğru olsaydı, kız çocukları babalarından mutlaka iks üzeri büyük a alelini alacak ve sağlıklı olacaklardı. Ancak soyağacında ikinci çocuk olan hasta bir kız görüyoruz. Bu bir çelişkidir, dolayısıyla ikinci öncül yanlıştır.

$$\text{Kız çocukları en az bir adet } X^A \text{ almalıydı: } X^A X^a \text{ (Sağlıklı)}$$

Çözümün devamı Solvi’de

7 adım daha kilitli. Tamamını animasyonlu ve sesli anlatımla ücretsiz izle.

Fotoğrafını çek, her soruyu böyle çöz.

App Store’dan indir Google Play’den edin

İndirmesi ücretsiz · İlk çözümler hediye

100K+Her gün çözülen soru
50K+Öğrenen öğrenci
4.8 ★App Store puanı

Soru Bilgileri

Ders
Biology
Konu
Genetics and Inheritance
Zorluk
Orta
Sınav
YKS
Soru Tipi
Çoktan Seçmeli

Benzer Sorular

Kalıtsal Hastalık Soy Ağacı Analizi Genetics and Inheritance · Zor Bezelyelerde Tohum Renginin Kalıtımı Genetics and Inheritance · Orta Bezelye Çaprazlama Etkinliği Genetics and Inheritance · Orta Bezelye Çaprazlama Sorusu Genetics and Inheritance · Orta Cinsiyet Belirlenmesi Çaprazlaması Genetics and Inheritance · Orta Bezelye Çaprazlaması ve Kalıtım Sorusu Genetics and Inheritance · Orta

Her soruyu saniyeler içinde çöz

Fotoğrafını çek, yapay zeka adım adım, sesli ve animasyonlu anlatsın.

App Store’dan indir Google Play’den edin
Solvi
Çözümün devamı uygulamadaİndirmesi ücretsiz · İlk çözümler hediye
İndir