Renk Körlüğü Kalıtım Şeması Analizi

BiologyKalıtımOrtaYKS

Yayınlanma:

19. İnsanlarda bazı karakterlerin kalıtımı, geni taşıyan ebeveynlerin ve bu ebeveynlerden doğacak olan çocukların cinsiyetine bağlıdır. Aşağıda bu şekilde kalıtılan renk körlüğü hastalığının bir ailedeki seyri gösterilmiştir.

[Görsel Şema]

Anne ve babanın fenotipinin bilinmediği bu kalıtım şemasına göre aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A) Anne ve babanın genotipinde renk körlüğünden sorumlu alel bulunmaktadır.

B) Bu çiftin kız ve erkek çocuklarının renk körü olma olasılığı eşittir.

C) Bu hastalık, X'e bağlı çekinik bir alel nedeniyle ortaya çıkmaktadır.

D) Baba, tüm kız çocuklarına renk körlüğü ile ilgili aleli aktarmıştır.

E) Bu çiftin renk körü kız çocukları olduğuna göre anne renk körü olmalıdır.

Soruda görsel içerik var: Bir soyağacı şeması görülmektedir. En üstte bir anne (kadın sembolü) ve bir baba (erkek sembolü) temsil edilmiştir, her ikisinde kırmızı bir soru işareti vardır. Altlarında X kromozom çiftleri ve X, Y kromozomları gösterilmiştir. Bu ebeveynlerden dört farklı çocuk oluşmaktadır: 1) taşıyıcı kız çocuk (X kromozomlarından biri turuncu, diğeri siyah), 2) renk körü kız çocuk (her iki X kromozomu da turuncu), 3) sağlıklı erkek çocuk (X kromozomu siyah, Y kromozomu gri), 4) renk körü erkek çocuk (X kromozomu turuncu, Y kromozomu gri).

Animasyonlu Video Çözüm

İlk yarısı ücretsiz izlenebilir, tamamı uygulamada.

Adım Adım Yazılı Çözüm

1
Adım 1

Merhaba sevgili arkadaşlar. Bu sorumuzda insanlarda renk körlüğü hastalığının ebeveynlerden çocuklara aktarılmasını inceleyeceğiz. Anne ve babanın fenotipinin bilinmediği bu kalıtım şemasına göre hangisinin söylenemeyeceğini bulacağız.

Renk Körlüğü Kalıtımı

2
Adım 2

Renk körlüğü, X kromozomuna bağlı çekinik bir alel ile kalıtılır. Normal görme alelini büyük R, renk körlüğü alelini ise küçük r ile gösterelim.

$$\begin{aligned} R &: \text{Normal görme aleli (Baskın)} \\ r &: \text{Renk körlüğü aleli (Çekinik)} \end{aligned}$$
3
Adım 3

Öncelikle çocukların fenotiplerine ve genotiplerine bakarak anne ve babanın genotiplerini belirleyelim. Şemada renk körü bir kız çocuk görüyoruz. Kız çocuğunun renk körü olabilmesi için genotipinin X üzeri küçük r, X üzeri küçük r olması gerekir.

$$\text{Renk körü kız çocuk: } X^r X^r$$
4
Adım 4

Bu kız çocuk, renk körlüğü alellerinden birini annesinden, diğerini ise babasından almak zorundadır. Dolayısıyla baba mutlaka X üzeri küçük r genotipine, yani renk körü bir fenotipe sahip olmalıdır.

$$\text{Baba: } X^r Y$$
5
Adım 5

Aynı şekilde taşıyıcı kız çocuğun genotipi X üzeri büyük R, X üzeri küçük r'dir. Renk körü erkek çocuğun genotipi ise X üzeri küçük r, Y şeklindedir. Sağlıklı erkek çocuk ise X üzeri büyük R, Y genotipindedir.

$$\begin{aligned} \text{Taşıyıcı kız çocuk: } & X^R X^r \\ \text{Sağlıklı erkek çocuk: } & X^R Y \\ \text{Renk körü erkek çocuk: } & X^r Y \end{aligned}$$
6
Adım 6

Erkek çocuklar Y kromozomunu babadan, X kromozomunu ise anneden alırlar. Sağlıklı erkek çocukta X üzeri büyük R, renk körü erkek çocukta ise X üzeri küçük r olduğuna göre; anne hem büyük R hem de küçük r alellerini taşımaktadır. Yani anne taşıyıcıdır.

$$\text{Anne: } X^R X^r$$
7
Adım 7

Şimdi elde ettiğimiz bu genotipleri özetleyelim ve seçenekleri tek tek değerlendirelim.

Genotiplerin Özeti

$$ \text{Anne (Taşıyıcı): } X^R X^r$$
$$ \text{Baba (Renk Körü): } X^r Y$$

Çözümün devamı Solvi’de

6 adım daha kilitli. Tamamını animasyonlu ve sesli anlatımla ücretsiz izle.

Fotoğrafını çek, her soruyu böyle çöz.

App Store’dan indir Google Play’den edin

İndirmesi ücretsiz · İlk çözümler hediye

100K+Her gün çözülen soru
50K+Öğrenen öğrenci
4.8 ★App Store puanı

Soru Bilgileri

Ders
Biology
Konu
Kalıtım
Zorluk
Orta
Sınav
YKS
Soru Tipi
Çoktan Seçmeli

Her soruyu saniyeler içinde çöz

Fotoğrafını çek, yapay zeka adım adım, sesli ve animasyonlu anlatsın.

App Store’dan indir Google Play’den edin
Solvi
Çözümün devamı uygulamadaİndirmesi ücretsiz · İlk çözümler hediye
İndir