Tanzimat Dönemindeki Modernleşme

Tanzimat Dönemindeki Modernleşme

Osmanlı tarihinde Tanzimat Fermanı'nın ilanından (1839) I. Meşrutiyet'in ilanına (1876) kadar olan sürece Tanzimat Dönemi denilmiştir. Tanzimat sözcüğü düzenleme, nizamlama, yapılanma anlamlarına gelmektedir. Kavram olarak da Tanzimat; Türk siyasi, idari, iktisadi ve sosyal hayatında toplumun bir değişmeyi ve yeniden yapılanmayı ifade etmektedir.

Osmanlı Devleti'nin Tanzimat Dönemi'nde yeniden yapılanmasında dışarıda ve içeride yaşanan gelişmeler önemli bir etkiye sahiptir. Osmanlı Devleti'ni değişime zorlayan dış gelişmelerin başında Fransız İhtilali'nin etkileri gelmektedir. İhtilal sonucunda devlet yönetiminde meşrutiyet rejiminin ve anayasaların önem kazanması; adalet, özgürlük, eşitlik gibi evrensel kavramların ön plana çıkması devletlerin siyasi ve toplumsal hayatında büyük değişikliklere yol açmıştır. Fransız İhtilali'nin etkileri zamanla Osmanlı topraklarında da görülmeye başlanmıştır. Özellikle milliyetçiliğin Osmanlı topraklarında ayrılıkçı isyanlara yol açması, devleti azınlıkların taleplerine cevap verebilmek için yeni politikalar geliştirmeye ve reformlar uygulamaya yöneltmiştir. Tanzimat düzenlemelerini zorunlu kılan diğer dış politik gelişme ise Rusya'nın yayılmacı politikası karşısında Osmanlı Devleti'nin zor durumda kalması ve bu konuda Avrupalı devletlerin desteğini almak istemesi olmuştur.

Osmanlı Devleti'ni değişime zorlayan iç nedenlerin başında ise devletin idari mekanizmasının artık işleyemez hâle gelmesi ve yeni bir idari yapılanmaya ihtiyaç duyulması gelmektedir. Bu nedenle Osmanlı yöneticileri, merkezi bürokratik bir idari yapılanmayla mevcut sorunların halledilebileceğini düşünmüşler ve bu doğrultuda reformlar yapmışlardır.

Benzer süreç, daha önce Avrupa devletlerinde de yaşanmıştır. Avrupalı devletler, XVIII. yüzyıldan itibaren merkeziyetçi bir dönüşüm geçirmiş ve bu merkeziyetçilikle beraber bürokrasinin gücü de artmıştır.

Soruda görsel içerik var: Görsel, dikey yerleştirilmiş, hafifçe sola eğik bir metin bloğudur. Sağ alt köşede, kısmen görünen bir görselin başlığı olan 'Görsel 3.21: Yirmisekiz Çelebi Mehmet Efendi'nin Paris'e gelişi...' ibaresi yer almaktadır.