Soy ağacı kalıtım analizi
Yayınlanma:
Buna göre soyağacındaki numaralandırılmış bireyler ve bu özellik ile ilgili aşağıda verilen ifadelerden hangisi kesinlikle yanlıştır?
A) 2 numaralı birey bu özellik bakımından taşıyıcıdır.
B) 3 numaralı birey bu özellik ile ilgili geni annesinden almıştır.
C) Fenotip de görülen bu özellik hemofili, renk körlüğü veya yapışık parmaklılık olabilir.
D) 5 ve 6 numaralı bireylerin genotipi aynıdır.
E) 1 numaralı birey bu özellik ile ilgili geni taşır.
Soruda görsel içerik var: Bir soy ağacı şeması bulunmaktadır. Üst kısımda evli bir çift, ortada çocukları olan başka bir çift ve en altta torunlar görülmektedir. Bazı bireyler içi boyalı (özelliği gösteren), bazıları ise boş (özelliği göstermeyen) daire ve kareler ile gösterilmiştir. Bireylerin üzerinde veya yanında elle yazılmış 'A' ve 'a' harfleri ile temsil edilen genotip notları mevcuttur.
Animasyonlu Video Çözüm
İlk yarısı ücretsiz izlenebilir, tamamı uygulamada.
Adım Adım Yazılı Çözüm
Merhaba Sümeyye, seninle birlikte bu harika TYT biyoloji kalıtım sorusunu adım adım inceleyelim ve kesinlikle yanlış olan seçeneği bulalım.
Soyağacı Analizi
Bu soruda, belirli bir özelliği fenotipinde gösteren bireyler koyu renkli olarak verilmiştir. Bizden kesinlikle yanlış olan ifadeyi bulmamız isteniyor.
Öncelikle soyağacındaki bireyleri daha rahat analiz edebilmek için şematik olarak çizelim ve numaralandıralım.
Soyağacı Şeması
İlk olarak bu kalıtım modelinin baskın mı yoksa çekinik mi olduğunu belirleyelim.
1. Kalıtım Derecesi
Sağlıklı anne ve babadan, yani beş ve altı numaralı bireylerden, bu özelliği gösteren hasta bir kız çocuk dünyaya gelmiştir. Bu durum, özelliğin kesinlikle çekinik olduğunu gösterir.
Harika! Şimdi de bu çekinik özelliğin gonozomlarda yani eşey kromozomlarında taşınıp taşınamayacağını kontrol edelim.
Eğer bu özellik, renk körlüğü veya hemofili gibi X kromozomuna bağlı çekinik bir özellik olsaydı, hasta kız çocuğunun genotipi iks üzeri küçük a, iks üzeri küçük a olurdu.
Bu durumda, kız çocuğunun bu çekinik genlerden birini annesinden, diğerini ise babasından alması gerekirdi. Yani babanın genotipi iks üzeri küçük a ye olmalıdır.
Ancak soyağacına baktığımızda altı numaralı babanın sağlıklı olduğunu, yani içi boş bir kare ile gösterildiğini görüyoruz. Bu durum, özelliğin X'e bağlı çekinik olamayacağını kanıtlar.
Ayrıca dişi bireyler de bu özelliği gösterdiği için, özellik Y kromozomuna bağlı, yani yapışık parmaklılık gibi bir özellik de olamaz.
Dişi birey etkilendiği için Y'ye bağlı da olamaz.
Bu durumda tek bir olasılık kalıyor: Bu özellik kesinlikle otozomal çekinik olarak kalıtılmaktadır.
Şimdi soyağacındaki tüm bireylerin genotiplerini otozomal çekinik kalıtım modeline göre belirleyelim.
Genotip Tayini
Çözümün devamı Solvi’de
9 adım daha kilitli. Tamamını animasyonlu ve sesli anlatımla ücretsiz izle.
Fotoğrafını çek, her soruyu böyle çöz.
Çözümün Devamını Ücretsiz İzle
İndirmesi ücretsiz · İlk çözümler hediye
