İbrahim Müteferrika Matbaası ve Kitap Basımı

Merhaba arkadaşlar, Osmanlı Tarihi'ndeki matbaa gelişmeleriyle ilgili bu soruyu birlikte inceleyelim.

Sorumuzda Osmanlı'da ilk Türk matbaasının bin yedi yüz yirmi yedi yılında İbrahim Müteferrika tarafından kurulduğu ve on sekizinci yüzyıl sonuna kadar sadece kırk beş civarında kitap basıldığı bilgisi verilmiş.

Bizden istenen, basılan kitap sayısının bu kadar az olmasının nedenlerinden biri olmayanı, yani söylenemez olanı bulmak.

Seçenekleri tek tek değerlendirelim. A şıkkında ıslahat karşıtı grupların faaliyetleri diyor. Lale Devri ve sonrasında yeniliklere karşı çıkan Yeniçeriler ve benzeri gruplar matbaanın yaygınlaşmasını zorlaştırmıştır. Bu söylenebilir.

B şıkkında hattatlığın yaygın bir meslek olması yer alıyor. O dönemde binlerce hattat geçimini kitap yazarak sağlıyordu. Matbaa, hattatların işsiz kalma korkusu nedeniyle tepkiyle karşılanmış, bu da kitap sayısını sınırlamıştır.

C şıkkında bahsedilen bazı çevrelerin dini tutuculuğu da bir etkendir. Dinsel eserlerin matbaada basımına bir süre izin verilmemesi gibi kısıtlamalar süreci yavaşlatmıştır.