Dizelerdeki Ses Olaylarını Bulma

Merhaba Beyza, seninle birlikte bu dizelerdeki ses olaylarını tek tek inceleyelim ve hangisinin olmadığını bulalım.

İlk olarak ünlü düşmesine bakalım. Birinci dizede yer alan akıl sözcüğüne ı eki gelince orta hecedeki ı düşmüş ve aklıma olmuş. Yani ünlü düşmesi var.

Şimdi ünsüz sertleşmesine bakalım. Üçüncü dizedeki çocuk sözcüğü k fıstıkçı şahap ünsüzü ile biterken, ardına yumuşak c ile başlayan cık ekini almış ve bu ek çığya dönüşerek sertleşmiş. Çocukça kelimesinde sertleşme görüyoruz.

Ünsüz yumuşaması için dördüncü dizedeki balıkçı kelimesinin köküne bakalım. Balık kelimesi k ile biterken ı ekini alsaydı yumuşardı ancak burada gençelir kelimesine odaklanalım. Genç kelimesindeki ç harfi c harfine dönüşmüştür.

Ünlü daralmasına bakalım. Daralma genellikle yor ekiyle olur ama demek ve yemek fiillerinde de görülür. İlk dizedeki deyince kelimesinin kökü demektir. E ünlüsü i ye yaklaşmış olsa da asıl daralma örneği burada yok gibi görünse de, dönmek fiili daralmaz. Ancak dizede göremiyoruz. Bir dakika, küçülür kelimesine bakalım.