Bezelye Çaprazlama Modeli
Yayınlanma:
5. Bir genin farklı şekillerine 'alel' denir. Canlıların sahip olduğu kalıtsal özellikler alel çifti ile kontrol edilir. Alel çifti yazılırken baskın olan alel büyük harfle, çekinik olan alel ise baskın alelin küçük harfiyle yazılır. Kalıtsal bir özellik bakımından aşağıda verilen üç durumdan birine sahip olunur.
AA: Homozigot baskın
Aa: Heterozigot baskın
aa: Homozigot çekinik
Bir öğretmen öğrencilerinden her bir alel için bir materyal kullanarak bezelye bitkisine ait alel çiftinin çaprazlanmasını modellemelerini istiyor.
Mehmet hazırlayacağı modelde mavi ve kırmızı renkli kapaklar kullanmaya karar veriyor. Bunun için önce bir kartona aşağıdaki gibi şema çiziyor.
(Şema mevcuttur)
Şemadaki boşluklara 3 tane kırmızı, 9 tane mavi renkli kapakları yapıştırarak modelini tamamlıyor.
Buna göre Mehmet modelinde,
I. heterozigot sarı tohumlu bezelye ile homozigot yeşil tohumlu bezelye,
II. heterozigot sarı tohumlu bezelye ile heterozigot sarı tohumlu bezelye,
III. homozigot sarı tohumlu bezelye ile heterozigot sarı tohumlu bezelye
genotiplerini hangilerini çaprazlamış olabilir? (Bezelyelerde sarı tohum rengi, yeşil tohum rengine baskındır.)
A) Yalnız I
B) I ve II
C) I ve III
D) II ve III
Soruda görsel içerik var: Üst kısımda 9 adet mor (mavi) ve 3 adet kırmızı kapak görseli bulunmaktadır. Altında, iki 'Aa' genotipinin çaprazlandığı bir şema yer alır. İki 'Aa' kutusundan oklar çıkarak dört farklı genotip kombinasyonuna (AA, Aa, Aa, aa) işaret etmektedir. Soru, çaprazlanan ata genotiplerini ve sonuçlanan genotipleri sorgulamaktadır.
Animasyonlu Video Çözüm
İlk yarısı ücretsiz izlenebilir, tamamı uygulamada.
Adım Adım Yazılı Çözüm
Selam ahmet, gel bu kalıtım sorusunu birlikte adım adım çözelim.
Kalıtım ve Çaprazlama
Soruda Mehmet'in elinde 3 tane kırmızı ve 9 tane mavi kapak olduğu söyleniyor. Toplamda 12 kapağımız var. Şemada görüldüğü gibi, her kutucuğa bir gen gelecek şekilde 4 farklı bezelye oluşuyor. Toplamda 8 tane gen yerleştirmemiz gerekiyor.
Elimizdeki Kapaklar:
- Kırmızı Kapak: 3 adet
- Mavi Kapak: 9 adet
Şimdi şemayı daha yakından inceleyelim. Üstte iki ebeveyn bezelye kutusu var, her birinde ikişer boşluk bulunuyor. Altta ise dört yavru bezelye kutusu var.
Model Analizi
Mehmet bu boşlukları kapaklarla dolduracak. Toplam 12 boşluk var ve elinde de 12 kapak var. Yani tüm kapakları kullanacak. Renkleri baskın ve çekinik genler olarak temsil edelim.
Kapak Sayıları:
- Mavi (Baskın - A): 9
- Kırmızı (Çekinik - a): 3
Şimdi seçenekleri test edelim. Birinci öncülde heterozigot sarı ile homozigot yeşil bezelye çaprazlanıyor. Sarı baskın olduğu için heterozigot 'büyük A küçük a', yeşil çekinik olduğu için 'küçük a küçük a'dır.
Buradaki 'A' sayısı 2, 'a' sayısı ise 6'dır. Toplamda 2 büyük A yani mavi kapak, 6 küçük a yani kırmızı kapak gerekir. Ama bizim elimizde 3 kırmızı kapak var. Bu yüzden birinci öncül olamaz.
İkinci öncüle bakalım: Heterozigot sarı ile heterozigot sarı yani 'büyük A küçük a' çarpı 'büyük A küçük a'.
Öncül II Kontrolü
Çözümün devamı Solvi’de
7 adım daha kilitli. Tamamını animasyonlu ve sesli anlatımla ücretsiz izle.
Fotoğrafını çek, her soruyu böyle çöz.
Çözümün Devamını Ücretsiz İzle
İndirmesi ücretsiz · İlk çözümler hediye
