1960 Sonrası Toplumcu Eğilimleri Yansıtan Şiirin Genel Özellikleri

1960 SONRASI TOPLUMCU EĞİLİMLERİ YANSITAN ŞİİRİN GENEL ÖZELLİKLERİ

• Türk şiiri 1960'lı yıllarda Türkiye ve dünyadaki siyasi, ekonomik ve toplumsal gelişmelerin etkisiyle 1950'lerdeki İkinci Yeni şiir anlayışından uzaklaşır.

• 1960'lı yıllarda Ataol Behramoğlu, İsmet Özel, Gülten Akın Süreyya Berfe, Refik Durbaş, Nihat Behram, Özkan Mert gibi şairler toplumcu gerçekçi anlayışla eser vermeye başlar.

• İkinci Yeni'yi "bireyci, toplumdan uzak bir burjuva şiiri" olarak suçlayan 1960 sonrası toplumcu gerçekçi şairleri etkileyen en önemli isim, Nazım Hikmet Ran'dır.

• Bu dönemde toplumcu eğilime sahip şairler; Yeni Gerçek, And, Devinim, Halkın Dostları, Gelecek, Yansıma, Militan gibi dergilerde hem şiirlerini yayımlar hem de amaçlarını açıklamaya çalışır.

1960 sonrası toplumcu eğilimleri yansıtan şiirin genel özellikleri şunlardır:

• Ant dergisinde yayımladıkları Devrimci Şairler Savaş Açıyor başlıklı bildiriyle İkinci Yeni hareketine cephe almışlardır.

• Marksist dünya görüşü benimsenmiş ve eserler bu doğrultuda verilmiştir.

• Sanata estetik kaygılardan çok, ideolojik ve düşünsel işlev doğrultusunda yaklaşılmıştır.

• Şairler kendilerini toplumun sözcüsü olarak tanımlamış, şiiri siyasi mücadelenin araçlarından biri olarak görmüşlerdir.

• Umut, yaşama sevinci, sorgulama, isyan, devrim ve direnme gibi temalar üzerinde durulmuştur.

• İşçi sınıfı ve halkın sıkıntıları, kentleşme sorunları, kadın hakları ele alınmış; yerleşik düzen eleştirilmiştir.

• Şairler, mesajlarını daha etkili kılmak için slogan üslubundan yararlanmıştır.

• Geniş kitlelerin sözcülüğünü üstlenmek ve bu kitleleri harekete geçirmek amaçlanmıştır.

• Soyut bir şiir yerine hayatın gerçeklerine dayanan somut bir şiir ortaya konmuştur.

• Söyleyişten çok içerik önem kazanmış, uzak çağrışımlara dayanan kapalı anlatım değil açık anlatım tercih edilmiştir.

• Şiirin ses, ritim ve ahenginde geleneksel söyleyişten yararlanılmıştır.